CHOʻCHQA ORGANLARIDAN OLONIB TAYYORLANADIGAN DORI VOSITALARI

ID: 13733

24.06.2026

53

Savol:

Choʻchqa hayvonidan tayyorlanadigan turli xil dori vositalari bor, masalan korteksan ypki pankreatin kabi dorilar. Bular choʻchqaning turli tana aʼzolaridan olinadi. Ushbu tarkibli dori vositalaridan foydalanish joizmi

Javob:

Bismillahir rohmanir rohim. Shariatimizda harom narsa bilan yoki harom narsa aralashgan dori bilan davolanishga ruxsat yo'q. Faqat ikkita shart topilsagina ruxsat berilgan:

  1. Modomiki, halol dorilar ichida harom narsa aralashgan dorining vazifasini bajara oladigan biror bir dori umuman bo'lmasa.
  2. Harom narsa aralashgan dori musulmon va tajribali tabib tomonidan tavsiya qilingan bo'lsa (ya'ni, mana shu doridan boshqasi senga shifo bo'lmaydi, harom aralashgan bo'lsa ham shundan foydalangin kabi tabib tomonidan tavsiya berilgan bo'lishi kerak). Mana shu ikki shart topilsagina zarurat miqdoricha harom narsa aralashgan doridan foydalanish mumkin. Aks holda mumkin emas. Юqoridagi ma'lumotni hanafiy mazhabimizdagi mo''tabar manbalardan biri bo'lmish “Zaxira” kitobidagi ma'lumot qo'llab-quvvatlaydi: "Harom bilan davolanish joiz bo'lishi (ya'ni, gunoh bo'lmasligi) uchun o'sha moddada shifo borligi va boshqa davo yo'qligi ma'lum bo'lishi kerakligi aytilgan. Shifo bor yo'qligi tajriba bilan aniqlanadi". Ammo yana bir masala borki, bu shariatimizda istihola deyiladi. "Agar najas narsa boshqa narsalarga aralashib yo'q bo'lib ketsa, uning hukmi ham o'zgaradi. Hozirgi kundagi ba'zi bir g'izo yoki davolarga cho'chqaning biror narsasi aralashgan bo'lsa ham, lekin o'sha aralashgan narsa o'zining asl xususiyatini yo'qotgan bo'ladi. Boshqacha ibora bilan aytganimizda, "kimyoviy o'zgarish oqibatida butunlay boshqa bir narsaga aylanib qoladi. Endi uning nopokligi, najasligi qolmaydi va o'sha narsada "cho'chqaning go'shti harom" deb aytadigan hukmga hech qanday doxil bo'lmay qoladi". Vallohu a'lam.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Fatvo markazi

Mavzular

Eng ko‘p o‘qilgan savollar